Dowiedz się, jak przebiega ciąża

Pierwszy trymestr ciąży

W pierwszym trymestrze ciąży, który trwa do 12 tygodnia ciąży możesz spodziewać się:

• zmiennych nastrojów, senności, apatii i braku koncentracji w pracy
• nudności – nudności zazwyczaj pojawiają się około szóstego tygodnia ciąży i trwają najczęściej do końca pierwszego trymestru. Odpowiada za nie prawdopodobnie podwyższony poziom niektórych hormonów (głównie BETA hCG i estrogenu), rozciąganie mięśniówki macicy, rozluźnienie mięśni przewodu pokarmowego (co powoduje pogorszenie trawienia), nadmiar kwasu żołądkowego oraz wyostrzony zmysł powonienia. Zazwyczaj jest tak, że im większa ilość wydzielanych hormonów, tym większe nudności (dlatego częściej odczuwają je ciężarne w ciąży mnogiej). Nie bez wpływu pozostaje także wrażliwość na wymioty (kobiety z chorobą lokomocyjną bardziej narażone są na nudności w ciąży). Natomiast twoje marne samopoczucie w pierwszych miesiącach ciąży szczęśliwie nie przekłada się na formę maluszka. Cóż możesz zrobić, by poczuć ulgę? Przede wszystkim staraj się jadać często, w małych ilościach, by nie mieć pustego żołądka.
• bolesnych piersi – problem ten nabrzmiewa po miesiącu. Ulgę kobieta poczuje dopiero w drugim trymestrze ciąży.
• wzrostu obwód brzucha – w ósmym tygodniu nie da się dopiąć żadnych spodni, gdyż waga przyrasta o 2 kilogramy – to efekt zatrzymania wody. Za zwiększenie obwodu odpowiedzialny jest progesteron – hormon, który pozwala zrelaksować się macicy i zwiększyć jej objętość. Rozkurcza również mięśnie gładkie jelit, powodując wzdęcia i zaparcia. Niestety, są to objawy, które będą towarzyszyły paniom aż do rozwiązania.
• możliwości poronienia – w tym czasie ok. 4 proc. kobiet traci ciążę. Większość poronień dokonuje się do ósmego tygodnia, dlatego w pierwszym trymestrze ciąży trzeba zwracać uwagę na bóle brzucha, szczególnie w dniach przypadającej miesiączki.
• dolegliwości w dole brzucha – mogą zdarzyć się sporadyczne dolegliwości w dole brzucha, ale niepokojący jest ból ciągły, zwłaszcza jeśli towarzyszy mu krwawienie. Niektóre kobiety mają nawet do 4. miesiąca ciąży krwawienia w terminie spodziewanych miesiączek. Każdy z takich przypadków powinien skonsultować lekarz.
• uczucie zatkanego nosa i pojawiającego się „znikąd” kataru – silne przekrwienie błony śluzowej nosa (pod wpływem działania hormonów ciążowych) powoduje jej obrzęki i uczucie kataru. Dolegliwości zwiększają się wraz z rozwojem ciąży, ale zupełnie ustępują po porodzie.

W pierwszym trymestrze powinnaś wykonać szereg ważnych badań:

• oznaczenie grupy krwi, poziom przeciwciał anty D (konflikt serologiczny), morfologię, glikemię na czczo (cukrzyca), badanie ogólne moczu, badanie na obecność przeciwciał cytomegalii, toksoplazmozy, różyczki (choroby, które mogą doprowadzić do poronienia lub wad płodu);
• USG ok. 11.–14. tygodnia ciąży z oceną przezierności fałdu karkowego, kości nosowej i przepływu w przewodzie żylnym, aby ocenić ryzyko wystąpienia chorób genetycznych, np. zespołu Downa. Można też zrobić USG ok. 7 tygodnia, aby wykluczyć ciążę pozamaciczną;
• test podwójny PAPP-a – badanie z krwi ciężarnej, które ocenia ryzyko wystąpienia zespołu Downa i innych zaburzeń genetycznych. Jest to test przesiewowy, wykonuje się go u młodych kobiet przed 35. rokiem życia nieobciążonych ryzykiem – po to, by wychwycić te, którym trzeba zrobić amniopunkcję.

Co dzieje się wewnątrz twojego ciała? Jak rozwija się twoje dziecko?

Już wtedy, gdy po zapłodnieniu powstaje pierwsza komórka - zaczątek twojego dziecka, znane są takie cechy jak jego kolor oczu, włosów, płeć, grupa krwi i inne. W czasie najbliższych dni zapłodnione jajo wędrując przez jajowód dociera do ściany macicy, gdzie przywiera, znajdując źródło pokarmu i schronienie. Z części komórek po podziale powstaje łożysko, które wkrótce połączy się pępowiną z zarodkiem, stanie się jego łącznikiem ze światem, dostarczając tlenu i substancji odżywczych od matki. Następnie zarodek zostaje otoczony przez cienką błonę, zwaną workiem owodniowym lub pęcherzem płodowym. Po miesiącu od poczęcia twoje dziecko jest 10 000 razy większe od komórki, z której powstało. Jego ciałko ma główkę, a także zaczątki rączek i nóżek. Zaczyna formować się twarz, a w miejscach, gdzie będą oczy pojawiają się ciemne plamki, zaczynają rozwijać się żuchwa, usta i gardło. Formują się narządy wewnętrzne: płuca, nerki, wątroba i mózg. Zaczyna bić maleńkie serduszko.

W drugim miesiącu serce dziecka jest już uformowane i bije około 60 - 70 uderzeń na minutę. Zaczynają się formować płuca, rozwinęło się już 8 z 10 kręgów kręgosłupa, a także mózg, rdzeń kręgowy i nerwy dziecka. Mózg zaczyna wysyłać sygnały nerwowe do mięśni. Nerki są już na swoim miejscu i niedługo zaczną swoją pracę. Tworzą się gruczoły tarczycy i nadnerczy, które będą wydzielały hormony niezbędne do wzrostu dziecka w następnych miesiącach. Także żołądek, jelita i wątroba są już na swoim miejscu. Szybko tworzą się mięśnie, kości i skóra, nadając maluszkowi coraz bardziej dziecięcy wygląd.

W trzecim miesiącu dziecko dalej rozwija się w szalonym tempie. Tworzą się powieki, które jeszcze przez trzy miesiące pozostaną zamknięte, powstają wszystkie części narządu wzroku: rogówka, soczewka, siatkówka. Tworzą się poszczególne części jamy ustnej i gardła, formują się zawiązki zębów, pojawiają się wargi. Dziecko ma ukształtowane rączki, palce, a nawet paznokcie. Dziecko potrafi machać nóżkami, zaciskać piąstki, odwracać główkę, otwierać usta, marszczyć twarz. W ciągu trzech miesięcy twoje dziecko rozwinęło się z pojedynczej komórki w malutkiego dzidziusia, który potrafi wykonywać złożone czynności.